تالاب بوجاق؛ شریان سبز توسعه پایدار در کیاشهر
تالاب بوجاق؛ شریان سبز توسعه پایدار در کیاشهر
با الحاق بندر کیاشهر به شبکه جهانی شهرهای تالابی، تالاب بوجاق بار دیگر در کانون توجه قرار گرفته است؛ زیستگاهی منحصربه‌فرد که حالا به‌عنوان شریان سبز توسعه پایدار منطقه، فرصتی برای هم‌افزایی محیط‌زیستی، گردشگری و مشارکت مردمی فراهم کرده است.

به گزارش آستان‌خبر؛ پس از الحاق بندر کیاشهر به شبکه جهانی شهرهای تالابی در چارچوب کنوانسیون بین‌المللی رامسر، امیدها برای حفاظت بهتر از تالاب بوجاق و بهره‌برداری پایدار از منابع طبیعی این منطقه افزایش یافته است. این تصمیم که با همکاری نهادهای محلی، شهرداری، و سازمان‌های محیط‌زیستی حاصل شده، از سوی کارشناسان گامی مهم در مسیر توسعه متوازن منطقه‌ای توصیف می‌شود.
«فرصتی بی‌نظیر برای دیده شدن»

مرتضی عاطفی، شهردار بندر کیاشهر، در گفت‌وگو با خبرنگاران گفت: «پیوستن به شبکه جهانی شهرهای تالابی به معنای ورود کیاشهر به نقشه گفت‌وگوهای بین‌المللی محیط‌زیستی است. این اتفاق فقط یک عنوان نیست، بلکه فرصتی برای برخورداری از حمایت‌های فنی و اعتباری و معرفی فرهنگ بومی و ظرفیت‌های بکر منطقه به جهانیان است.»

وی با اشاره به موقعیت منحصربه‌فرد کیاشهر، نزدیکی آن به تالاب بوجاق و تنوع زیستی گسترده در این منطقه افزود: تالاب بوجاق گنجینه‌ای است که می‌تواند همزمان به حفظ محیط‌زیست، ایجاد اشتغال و ارتقای گردشگری طبیعی کمک کند.
«بوجاق، نه فقط تالاب؛ بلکه شناسنامه طبیعی منطقه»

دکتر نسرین خدادادی، پژوهشگر بوم‌شناسی و استاد دانشگاه گیلان، در گفت‌وگو با آستان‌خبر گفت: «بوجاق از نخستین مناطق حفاظت‌شده‌ای است که رسماً به‌عنوان پارک ملی ثبت شد. این تالاب محل زمستان‌گذرانی گونه‌های نادر پرندگان مهاجر و زیستگاه گونه‌های خاصی از ماهیان، خزندگان و پستانداران است. از منظر تنوع زیستی، اهمیت آن در سطح بین‌المللی تثبیت شده است.»

وی هشدار داد که توسعه ناپایدار در گذشته آسیب‌هایی به اکوسیستم این تالاب وارد کرده و پیوستن کیاشهر به شبکه شهرهای تالابی تنها زمانی موفقیت‌آمیز خواهد بود که «با مشارکت واقعی مردم و با حفظ تعادل میان بهره‌برداری و حفاظت» همراه باشد.
مشارکت مردمی و سیاست‌گذاری محلی

در سطح محلی نیز، فعالان اجتماعی از ضرورت درگیر کردن مردم سخن می‌گویند. سیده زهرا مهدوی، از اعضای یک انجمن محیط‌زیستی محلی، می‌گوید: «وقتی مردم احساس کنند بخشی از فرایند تصمیم‌گیری‌اند، حفاظت از تالاب هم مردمی می‌شود. حالا وقت آن است که مدارس، شوراهای محلی، کشاورزان و فعالان گردشگری را در طرح‌های حفاظت مشارکتی سهیم کنیم.»

از سوی دیگر، نمایندگان گیلان در مجلس شورای اسلامی نیز حمایت از پروژه‌های زیربنایی را ضروری می‌دانند.
ابراهیم نجفی، نماینده مردم شهرستان استانه‌اشرفیه، در گفت‌وگو با آستان‌خبر گفت: «تالاب‌ها، امروز دیگر فقط مسئله محیط‌زیستی نیستند؛ مسئله امنیت آبی، اقتصادی و اجتماعی‌اند. اگر به کیاشهر و بوجاق نگاه راهبردی نداشته باشیم، فرصت‌ها را از دست می‌دهیم.»

او تاکید کرد که باید اعتبارات توازن منطقه‌ای، کمک‌های ملی و بین‌المللی و مشارکت سرمایه‌گذاران در یک مسیر هم‌افزا قرار گیرد تا این منطقه به الگویی برای توسعه پایدار بدل شود.

الحاق کیاشهر به شبکه جهانی شهرهای تالابی، یک گام مثبت در مسیر حفاظت و توسعه پایدار منطقه‌ای است. اما آینده این موفقیت به نحوه مدیریت منابع، مشارکت شهروندان و عمل‌گرایی نهادهای اجرایی بستگی دارد. تالاب بوجاق حالا بیش از همیشه چشم‌انتظار تصمیماتی است که آن را از تهدید به فرصت بدل کنند.