روز جهانی محیط زیست فرصتی است برای اعتراف به یک حقیقت تلخ: توسعه اقتصادی بدون پشتوانه محیط زیستی، خودزنی محض است. نمیشود سدی بزنیم، سفره آب زیرزمینی را خالی کنیم، خاک را با پسماندهای صنعتی آلوده کنیم، و بعد منتظر رشد پایدار باشیم. این مثل آن است که شاخهای را که روی آن نشسته ایم، با تبر بزنیم.
چند اقدام فوری که به عنوان یک کارشناس میبینم حیاتی هستند:
گذار از بخشینگری به حکمرانی جامع: محیط زیست مسئولیت صرفاً سازمان حفاظت محیط زیست نیست. وزارت نیرو، جهاد کشاورزی، نفت، صنعت و حتی وزارت کشور باید با یک نقشه راه واحد حرکت کنند. تا وقتی سازمان محیط زیست در جلسات تصمیمگیری کلان کشور رأی مشورتی دارد و نه الزامآور، این زنجیره شکسته خواهد ماند.
بازتعریف «پیشرفت»: جامعهای پیشرفته است که هوای پاک، آب آشامیدنی سالم و خاک غیرآلوده را برای فرزندانش تضمین کند. هیچ کارخانه فولادی بدون فیلتر تصفیه هوا ارزش یک کودک مبتلا به آسم را ندارد.
مشارکت مردمی واقعی (نه شعاری): مردم ما ثابت کردهاند اگر بستر فراهم شود، پیشگام هستند. از طرح «هر شهروند، یک درخت» تا کاهش پلاستیک و تفکیک زباله از مبدأ. اما این مشارکت نیاز به اعتمادسازی و دیدن نتیجه عملشان دارد.
امروز، به جای آنکه فقط عکس سلفی با یک گلدان کوچک بگیریم، بیایید یک سؤال از خود بپرسیم: «من برای نجات آبی که مینوشم، هوایی که تنفس میکنم و خاکی که غذا از آن میروید، امروز چه کار متفاوتی انجام دادم؟»
روز جهانی محیط زیست یادآوری میکند که زمین نه از ما که به ما امانت است. پنجره فرصت برای احیای سیاره در حال بسته شدن است. بیاییم این بار فقط کمپین نگذاریم؛ بیاییم، نسلی که پس از ما میآید را شرمنده نکنیم.
